тарих, риүәйәттәр, легендалар

Балаҡарға

0

          Балаҡарға                                                                 башкирский узор круговой

   Элек, барымта-ҡарымта замандарында, башҡорт араһында бер атаҡлы батыр йәшәгән. Ул үҙе ҡурайсы, йырсы, сәсән булған. Егет ҡорона кергәс, был үҙе һымаҡ данлы бер батырҙың ҡыҙына өйләнә. Татыу ғына донъя көтә башлай былар.

   Бер заман шулай тыныс ҡына йәшәп ятҡанда, ҡаҙаҡтар яу менән килә. Былар нисек кенә булһа ла башҡорт батырын ҡулға төшөрөп, ҡаҙаҡ батыры яһарға уйлайҙар икән. Тик был ниәттәре барып сыҡмай. Әлеге батыр егетте күреү менән, һырт биреп ҡасалар.

   Көндәрҙең береһендә ҡаҙаҡтар башҡорт батырының тоҡомон ҡалдырыу ниәтенән тегенең йөклө ҡатынын урлап алып китә. Ырыу башлығы уны өсөнсө ҡатынлыҡҡа алып, үҙен бер айырым тирмәлә тота башлаған.
Башҡорт батыры һунарҙан ҡайтыуына — бисәкәйе юҡ. Тиҙ генә баҡыр һөңгөһөн ала ла юлға сыға. Ҡаҙак батыры йәшәгән йәйләүгә барып етә был. Һаҡлыҡ менән генә тирмә һайын тыңлап йөрөй торғас, бер аҡ тирмә эсендә әкрен генә илаған тауыш ишетә. “Бәй, был минең ҡатыным даһа, йәһәтерәк тауыш бирәйем”, — тип, шыбырлап ҡына өндәшә быға. Ҡатыны: “Ни күрһәм дә, ирем менән күрәйем”, — ти ҙә, ғыр-шыр йоҡлап ятҡан ҡаҙаҡ ҡуйынынан шым ғына ысҡынып, тирмә алдына сыға. тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

Ғибрәтле һабаҡтар

0

                                  Ғибрәтле һабаҡтар

   Кешеләге һәр игелек – саҙаҡа, тип өйрәтә дин. Ҡатын-ҡыҙҙарҙың үҙ өйөндә һауыт-һаба шалтыратып йөрөүен дә ислам ғибәҙәткә тиңләй.

   "Пәйғәмбәрҙең ҡатындары Аллаһ илсеһенән бер ваҡыт: "Беҙҙең арабыҙҙан кем иң тәүгеләрҙән булып һинең эргәңә барып етәсәк?”(Әхирәт донъяһына) — тиҙәр. "Ҡулы оҙонораҡ булғаны”, — ти пәйғәмбәр. Ҡамыш ярҙамында ҡулдарын үлсәп ҡараныҡ. Иң оҙон ҡуллыһы Сәүҙә булып сыҡты. Әммә пәйғәмбәребеҙ эргәһенә Әхирәткә иң тәүгеләрҙән булып Зәйнәб бинт Джәхш юл алды. Аҙаҡ белдек: ҡул тигәне саҙаҡа булған икән. Саҙаҡа бирергә яратҡандарҙан иң йомарты ул ине”. тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

Кешегә соҡор ҡаҙыма, үҙең төшөрһөң

0

копать ямуКешегә соҡор ҡаҙыма, үҙең төшөрһөң

   Беҙҙең халыҡ мәҡәлдәрендә бик күп мәғәнәле һәм тәрән хикмәт ята. Ул мәҡәлдәр халыҡ араһында нисек таралған һуң? Күбеһе ошо тормош тарихенән, шулай уҡ Ислам диненән алынған. Мосолман дине һәр саҡ халыҡты әҙәпкә, тәртипҡә, әхләҡҡә өндәгән һәм әле лә шуға саҡыра. Бына ошонан сығып беҙ шуларҙы һәм Аллаһ Тәғәләнең ҡушҡаның үтәһәк иманлы булабыҙҙа инде. Әлеге беҙҙең Совет осоронда атеизм көслө булһа ла бар Конституция һәм тәртип (право) нормалары ошо Ислам диненең нигеҙенә таянып эшләнгән. Шулай уҡ үткән ваҡыттағы комсомол, пионер, октябрят ойошмаларының эшмәкәрлегелә шул тәртипкә таянған. тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

Зәйнулла ишан һәм үәххабиттәр

0

                      Зәйнулла ишан һәм үәххабиттәр

   Үәххабиттәр хаҡында күренекле ғалим Зәйнулла Рәсүлев хәҙерге мәлдә үҙҙәрен сәләфиттәр тип йөрөткән бәндәләр тураһында нимә яҙған? Был турала Зәйнулла ишандын ғәрәпсә яҙғандарын тәржемә иткән Ильшат Насыровтын «Божественные истины» тигән китабында уҡырға мөмкин.

   Бына ошо //www.dumrb.ru/?part_id=389,398,422 ссылканы поиска күсереп ҡарағыҙ.

   Үәххабиттәр кем ул? Улар Мөхәммәд пәйғәмбәрҙән һуң 1131 йыл үтеп ошо донъяға тыуған кешенең идеяһына эйәргәндәр. Бер мәле Мөхәммәд ғәләйһиссәләмгә өс кеше килә. Әңгәмәләшкәндәң һуң, улар үҙ ерҙәре өсөн Пәйғәмбәрҙәң доға ҡылыуын үтенәләр. Мөхәммәд ғәләйһиссәләм икәүһенең йәшәгән ере өсөн доға ҡыла, ә берәүҙәренеке тороп ҡала. Пәйғәмбәрҙән ҡабаттан һорайҙар доға ҡылыуын ошо ҡалған кеше өсөн. Пәйғәмбәр әйтә:

  — «Мит ул ер өсөн доға ҡылмайым, сөнки унан динебеҙҙе болғаусы сығыр» — тип. Был ер әлеге Үәххаб тыуыр ер була. Үәххабтәр быға тиклем булған мосолман динен һәм меңдәрсә бөйөк ғәлимдәрҙе эшкә һанамаусылар. Үҙ алды һәр ҡайныһы Ҡөръән Кәримде һәм хәҙистәрҙе нисек етте, шулай аңлатырға тырышалар. Әстәғфирулла, Аллам һаҡлаһын, ғүмер буйы динде өйрәнгәндәр, яңылышыуҙан ҡурҡалар, ә бында маңҡа малайҙар ошолай-былай ти.

   Ваҡытында Пәйғәмбәребеҙҙең иң яҡын сәхәбәһе Усман быны үҙ ғәрәптәренә тыя. Ғүмер буйы изге Ҡөръән Кәримде һәм хәҙистәрҙе өйрәнгән ғалимдәрҙе мыҫҡыллап, мин шунда уҡып ҡайтым, мин ғалим тигән шайтан эйәрсендәре, дин ошолай булырға тейеш тип яр һалыусылар. Ғәләмәте шул, уларҙын мәҙхәбе (юлы) юҡ, сектанттар булып сығалар. Аллаһ Тәғәләне әҙәмгә оҡшаталар (ҡулы бар, тик кешенеке һымаҡ түгел һәм башҡа...). Был турала интернеттә хәбәр күп. Ә хәҙергә Зәйнулла ишандын үәххабиттәр тураһындағы хеҙмәтен ҡарағыҙ.

Тәҡдир үә ризыҡ

0

                                          Тәҡдир үә ризыҡ

     Һәр бер эш был донъяла Аллаһ Тәғәләнең ҡәләме үә тәҡдире менән эшләнә. Шуға ла иртәнге көнгә миңә, йәки балаларыма ризыҡ юҡ тип ҡайғырырға ярамай. Һәр көнгә ризыҡтан өлөшөбеҙ яҙылған. Әгәр берәй кем иртәнге көнгә ризығым юҡ тип ҡайғырһа, ул Аллаһ Тәғәләгә ышанмаусы! Һеҙҙең кем генә булыуығыҙға ҡарамаҫтан (милләт, раса, дин, мөьмин йә атеист...) Аллаһ Мәрхәмәтле үә Рәхимле булыуы арҡаһында һәр берегеҙгә үҙ өлөшөгөҙҙе биргән һәм бирә, тик шөкөр ҡылығыҙ.

     Шундай хикәйәт ҡылына: бер ваҡыт дүрт йәш кеше юлда осрашып бер-береһенә юлдаш булып сәфәр ҡылдылар. Уларҙың береһе — падишаһ улы, икенсе — сауҙагәр улы, өсөнсеһе — затлы бай атаның улы, дүртенсеһе — игенсе улы ине. Был юлдаштарҙын һәр береһе фәкирлеккә төшөп, өҫтәренә кейгән кейемдәренән башҡа һис бер нәмәләре юҡ ине. тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

гармунсы дуҫ, нәфис фильм

0

Гармунсы дуҫ

Ветеран Ирғәлин Мөждәбә Ғабдулхаҡ улы

0

ветеран войны Иргалин Муждаба Габдулхакович

   Еңеү ветераны Иргалин Мөждәбә Ғабдулхаҡ улы

   Бөйөк Еңеү байрамы алдынан ғына ҡәҙерле туғаныбыҙ һуғыш ветераны Иргалин Мөждәбә Ғабдулхаҡ улынын әхирәткә күсеүенә 40 көн тулыуы сәбәпле Ҡөръән мәжлесе үткәреп аят уҡыныҡ. Ошо быйылғы Еңеү көнөнә Мөждәбә апабыҙ (Әбйәлил яҡтарында апа – атай-әсәйҙән оло ир кеше. Ололап, ҡәҙерләп әйтеү) ай ярымдай ғына, килеп етмәне.

   Әбйәлил районын Әүмеш (Алсынбай) ауылында 1926 йылда тыуып үҫеп, һуғышта ҡатнашып, иҫән-һау ҡайтҡас колхозда ғүмер буйы эшләп, күп балалар үҫтереп, хаҡлы ялға сығып, 90 йылдан күберәк ғүмер кисереп, арабыҙҙан китте. Таштимер ауылы сельсоветенен һуңғы һуғыш ветераны Ғабдулхаҡ улы Мөждәбә апабыҙҙын урыны йәнәттә булһын. тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

Белем

1

                                             Белем

   1917 йылда большевиктәр яңы быуынды коммунистик идеяла тәрбиәләр өсөн совет белеме һәм әҙәп (культура) комиссияһы төҙөй. Ошо хөкүмәт белем комиссияһы 1918 йылда яңы декрет сығара. Был декрет менән Совет власы мәктәптәрҙе мәсет һәм сиркәүҙәрҙән айырып, үҙ алы итеп, дингә ҡаршы көрәш башлай. Ошо ҡарар менән халыҡтын аңын һәм күңелен томалау башланыла.

   Беҙҙен атай-әсәйҙәрҙе, олата-бабаларыбыҙ диндә тәрбиәләй, совет осорондағы тәртип шул арҡала һаҡлана. Әммә динһеҙ быуындар алмашына бара, әхләҡ һәм әҙәп тигән нәмәне хәҙер ниндәй кимәлдә икәнен күрәһегеҙ. Үҙ тарихен, үҙ милләтен, хатта ауыл балаларынын кәзәне һарыҡтан айырмағас, мәктәптәрҙәге белем ни кимәлдә? ЕГЭ тигән экзамендәрҙе көсләп, видео камера һәм көслө һаҡ аҫтында биреүҙәре ни тора. Ә күпме балалар ошо экзамен ҡурҡыныстарынан үҙҙәрен йәш матур тормоштарын киҫәләр? тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

деревня Таштимерово

0

башкирская деревня

           Деревня Таштимерово

   Что касается истории деревни Таштимерово Абзелиловского района, то опираясь архивными документами, мы восстанавливаем то время.

   После подавления восстания Карасакала 1740-е годы, царскими карателями в наших краях возле берегов реки Большой и Малый Кизиль сожжено 43 сельских поселения. В местности Кага, Илакте, Узан уничтожено 73 деревень, а вокруг Кыркты тау сожжено карателями сотни селений, поэтому на нынешних ли местах находятся деревни с теми первозданными именами или потом возникли? Возможно, и переименовали. тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

Колхоз деревни Таштимерово

0

колхоз деревни Таштимерово История  создания колхоза в деревне Таштимерово
   На этой странице уважаемый читатель история создания колхоза в деревне Таштимерово Абзелиловского района. Материалы взяты из колхозных архивов. Мы все знаем из истории, этот период гражданской войны, террора и раскулачивания крестьян. Правительство коммунистов, которым не удалось путем продналога с силой собирать хлеб и мясо с крестьян каждый год, начали насильственную коллективизацию.

   Целью коммунистов была безвозмездно получить хлеб, планируя обязательные поставки и превращая крестьян в подневольных тружеников, которые работали почти сутками за трудодни. Это был бесплатный труд, который продолжался до 1970 годов, без зарплаты, без своего хозяйства. Получали за труд мизерную часть продукции товара. тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

Вверх
.