Һорауҙар һәм яуаптар

Фото һәм һүрәттәр

0

                   изображение в мечете Фото һәм һүрәттәр
     Фотоға төшөргә һәм фоторәсем өйҙә тоторға яраймы?
     Мосолман кешегә фотоға төшөргә һәм һүрәттәр эшләргә яраймы тигән һорауға беҙ һәр саҡ был тыйылған тип яуап алабыҙ. Һәм быны күберәк әлеге радикаль ҡарашлы кешеләр әйтәләр. Радикал тип Әл-Ваххаб тигән әҙәмдең өйрәтеүенә эйәргән кешеләрҙе әйтәбеҙ. Былар мәҙһәбһеҙ, ғалимдар юлынан бармаусылар.      Ғалимдарға ҡаршы сығыусылар. Пәйғәмбәр Мөхәммәд ғәләйһиссәләмдән һуң 700 йыл үткәс тыуған был әҙәм меңләгән ғалимдарға ҡаршы сығып, үҙен пәйғәмбәрҙең сөннәтен тик ул дөрөҫ үтәүсе итеп күрһәтә. Һәм бына шул юлға эйәргән йәштәр — улай ярамай, былай ярамай, тип мәсеттәрҙә боттарын айыра баҫып торған тәҡәбберҙәр инде. Әлеге наҙанлыҡтары арҡаһында ҡәбер таштарын кувалда менән онтап йөрөүсе вандалдар. Шул боронғо ҡәбер таштарына ғәрәп хәрефтәре менән иҫке төркисә: бында шул йылы шул кеше үлгән тип яҙылған икән – улар шул ҡәбер таштарын «изге» тип онтайҙар. Бөтә ғәрәпсә яҙылған ҡәбер таштары уларға изге булып күренә. Ә хәҙерге заманда кирилица менән шиғырҙар яҙылған, кеше фотолары ҡуйылған меңләгән памятник-ҡәберҙәр, һәр ауылда миллиондар табынған Лениндың идолдары улар өсөн рөхсәт ителгән нәмә ме әллә? Ни эшләп ошо идол алдынан көндә үтәләр улар? Бына ҡайҙа ул наҙанлыҡ. тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

Ҡар менән тәһәрәт

0

                                                      Ҡар менән тәһәрәт
     Тәһәрәт алған ваҡытта аяҡты дымлы салфеткалар менән һөртһәң яраймы? Тәһәрәтте ҡар менән алырға яраймы?
     Һорау: Эштә саҡта, тәһәрәт алғанда аяҡтарҙы һәр саҡ йыуып тороуы уңайһыҙ. Был осраҡта аяҡтарҙы дымлы салфеткалар менән һөртһәң буламы? Был тәһәрәт булып һаналамы? Мин Рәсәйҙең үҙәк өлөшөндә йәшәйем һәм йыш ҡына урамда булырға тура килә. Миңә тәһәрәтте ҡар менән алһам яраймы?

тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

Йыназа намаҙында «Фатиха» уҡыламы?

0

                                  Йыназа намаҙында «Фатиха» уҡыламы?
     Ҡайһы бер оло имам-хатибтәр ҡайҙандыр алып: әгәр йыназа намаҙында «Әл-Фатиха» сүрәһе уҡылмаһа ул намаҙ намаҙҙан булмай тигән фекергә киләләр. Һәм йыназа намаҙындала «Фатиха» сүрәһе уҡылырға тейеш тигән фекергә килеп, сыуалаш тыуҙыралар. Үҙҙәре электән килгән тәртипкә ҡаршы сығалар. Әйҙәгеҙ хәҙер хәнәфи фикһ һәм хәнәфи буйынса намаҙ уҡыу китаптарын, һәм башҡа китаптарҙы ҡараштырайыҡ. тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

Мәрхүмдең көткәне

0

                                                   Мәрхүмдең көткәне
     Һорау: «Пәйғәмбәребеҙ ﷺ -ең хәдисенән белеүебеҙсә, мәрхүм кеше ҡәберенә ерләнгәс (күккә күтәрелеп һорау алынғас) күктән төшөрөлә һәм уны ерләп зыяраттан өйҙәренә ҡайтып китеүсе кешеләрҙең аяҡ тауыштарын ишетеп ҡала. Мәрхүмдәр ни тиклем ваҡыт ҡәберҙәрендә булалар икән?»
     Яуап: Дини китаптарҙа мәрхүмдәрҙең ҡәберҙәге хәлдәре тураһында хәбәрҙәр бар. тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

Фытыр саҙаҡаһы

0

                                                         Фытыр саҙаҡаһы
     Ни өсөн дин әһелдәре уның күләмен билдәләй?
     Һорау: Фытыр саҙаҡаһының мәғәнәһен аңлатып бирмәҫһегеҙме икән? Ни өсөн дин әһелдәре уның күләмен билдәләй? Башҡа ваҡытта ни тиклем бирәһең килһә, шул тиклем бирәбеҙ бит?
     Яуап: Фытыр саҙаҡаһы ғәрәпсә зәкәтүл-фитри тип атала. «Фытыр» (фитыр, фтыр) һүҙе ғәрәп телендәге «фәтара» тамырынан төҙөлгән, ул «ашау» мәғәнәһендә тәржемә ителә (сағыштырыу өсөн: «футур» – иртәнге аш (завтрак), «ифтар» – ауыҙ асыу (ҡояш байығас ашау, ураҙанан сығыу), «фитыр» – мохтажды, фәҡирҙе ашатыу ниәте менән бирелә торған саҙаҡа. Шулай итеп, әлеге саҙаҡаның төп маҡсат-мәғәнәһе – ярлы кешеләргә Ураҙа ғәйетен байрам итергә, матур итеп үткәрергә ярҙам итеү. Шуға күрә ғәйет байрамы алдынан фытыр саҙаҡаһын күп ерҙәрҙә ризыҡлата, йәғни төрлө тәм-томдар менән биреү ғәҙәте бар. тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

Ябай ойоҡбашҡа мәсех ҡылырға яраймы?

0

                                               Ябай ойоҡбашҡа мәсех ҡылырға яраймы?
     Тәһәрәт алып тороусы кешегә иғтибар итһәң тәһәрәтенең аҙағына аяғының кейеменә мәсех ҡылып ҡуя. (Мәсех – бармаҡтарҙы еүешләп, аяҡ кейемең сылатыу). Тик бында ниндәй аяҡ әйберенә мәсех ҡылырға һуң? Өфө мәсеттәрендә йәш егеттәрҙең ябай йоҡа ғына синтетик носкиләренә лә мәсех ҡылғанын күрәһең, ә эргәләрендә шаптырҙап һыу ағып тора. Оло йәштәге кешеләрҙең дә йөн ойоҡтарына ла мәсех ҡылғанын күрәһең. Былар дөрөҫмө? Быға яуапты Камил хәҙрәт Сәмиғуллин, Татарстан Республикаһы мөфтөйө бирә.
     Һорау: Тәһәрәт алғанда ябай ойоҡбашҡа (ойоҡҡа, носкигә) мәсех ҡылырға буламы? Бындай тәһәрәт алыу дөрөҫ һаналамы? Абруйлы мосолман ғалимдары һәм дүрт мәҙһәб имамдары быға нисек ҡарай?
     Яуап:
     Абруйлы фикһ ғалимдәре һәм мөждәһидтәр йоҡа, һыу үткәрә торған, аяҡта өҫтәмә нығытмалары булмаған һәм аяҡ кейемһеҙ етәрлек ара үтергә мөмкин булмаған ойоҡбаштарҙы (носки) мәсех ҡылырға рөхсәт итмәй. Хәҙерге мамыҡтан, йөндән, нейлондан эшләнгән ойоҡбаштар күндән яһалған ойоҡҡа (ситек) хас булған сифаттарға эйә түгел, шуға күрә уларға мәсех ҡылырға ярамай. Бындай ысул менән тәһәрәт алыу алыусының тәһәрәте лә дөрөҫ булмай. Был ҡарар Изге Ҡөръән аяттары, Пәйғәмбәребеҙ ﷺ сөннәте һәм 4 мәҙһәб имамдары тарафынан раҫлана. Шулай уҡ был кешенең намаҙы ҙа дөрөҫ булмай. тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

Аяҡ табаны ерҙән айырылһа, намаҙ боҙоламы?

0

                                      Аяҡ табаны ерҙән айырылһа, намаҙ боҙоламы?

     Сәждә ваҡытында ике аяҡ табаны ла ерҙән айырылһа, намаҙ боҙоламы?
     Яуап: был һорауға Мөхәммәд Әмин ибн Ғәбидин үҙ китабында айырым бер бүлек бағышлай. Ул был мәсьәләгә ҡарата өс фекер барлығын әйтеп китә.
     Шуларҙың береһе буйынса, сәждә ваҡытында аяҡ бармаҡтарының ергә тейеп тороуы фарыз, икенсеһе буйынса – вәжиб, ә өсөнсөһө буйынса – сөннәт. тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

Хәмерле туйға барырғамы?

0

                                                     Хәмерле туйға барырғамы?

     Инанған, иманлы кешеләр күршеләренең һөйөнөсөн дә, көйөнөсөн лә уртаҡлашып йәшәйҙәр. Күрше хаҡын һаҡлауҙа кәмселек килтермәҫкә тырышалар. Әлбиттә, күршеңдә туй булғанда, унда барырға, яңы ғаиләнең шатлығын ҡеүәтләргә, арттырырға кәрәк. Был беҙҙең дини бурысыбыҙ, күршеләр алдындағы вазифабыҙ. Тик бер «ләкин» бар шул мәсьәләлә лә. Әгәр шул туйҙа иманыбыҙға, динебеҙгә ҡаршы эштәр эшләнһә, ғөрөф-ғәҙәтебеҙ менән һыйышмаған хәл-күренештәр булһа, унда бармау хәйерле. Конкретно әйтһәк, туйҙа араҡы эселһә, ҡатындар менән ирҙәр иҫереп, төрлө йәмһеҙ ҡиәфәткә инеп ҡыланһа, юләрләнеп алйотланһалар, бер һүҙ менән әйткәндә, гонаһ ҡылынһа, бындай туйға барыуҙың кәрәге юҡ. Бында инде күршелек хаҡы түгел, иман таҙалығын һаҡлап ҡалыу өҫтөнлөк итә. Был шарттарҙа күршеләр ҙә (туғандар ҙа) үпкә белдерә алмай. тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

Нәҙер һәм ант итеү

1

                                                                Нәҙер һәм ант итеү

                                                         Нәҙер әйтеү һәм ниәт ҡылыу
     Нәҙер әйтеү һәм ниәт ҡылыуҙың айырмалыҡтарын аңлатһағыҙ ине.
     Нәҙер ул тел менән әйтелә. Әгәр тел менән әйтелмәһә, ул күңелдәге уй-ниәт кенә була. Нәҙер тел менән әйтелергә тейеш, ҡысҡырып әйтелергә лә, бышылдап әйтелергә лә мөмкин. Нәҙер менән ант улар бер-береһенә үҙ-ара оҡшаш. Ант та тел менән әйтелә. Әммә нәҙер әйткәндә «нәҙер иттем» тигән һүҙ әйтелә, нәҙер һүҙе ҡулланыла. Күңелдән генә уйлау ул нәҙер булмай. Күңелдәге уйҙы, ниәтте эшләргә була, эшләмәҫкә була, йәғни үҙ ихтыярыңда. Ә нәҙер әйтһә, уны үтәү вәжип. Эшләмәһә, гонаһлы була. тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

Нәҙер әйтеп

2

                                                                  Нәҙер әйтеп

               Жәлил хәҙрәт Фазлыев: «Нәҙер әйтеп, күп кеше үҙенә ауырлыҡ ҡына тыуҙыра»
    «Бынан бер нисә йыл элек бик алыҫта йәшәүсе бала саҡ дуҫым янына барырға тура килде. Ҡыш көнө ине, өс тәүлек буйы буран булды. Самолетҡа алған билеттарыбыҙҙы кире тапшырырға тура килде. Поезда ла кире ҡайтыу ҙа бик ауыр булды. Юл ғазаптарынан инде, иҫән-һау ҡайтып етһәм, был ҡалаға аяғымды ла атламаҫ инем тип, нәҙер ҙә әйтеп... тулыһынса ошонда уҡығыҙ...

Вверх
.